Ustawienia|

WyÂwietlaj zdjŕcia:

WyŁwietlaj zdjŕcia w zak│adce systematyka:

WyÂwietlaj systematyka:

WyÂwietlaj statystyki:

WyÂwietlaj filmiki Youtube:


WyÂwietlaj w│aÂciwoÂci roÂliny:

-budowa kwiatka:
-p│atki kwiatka:
-typ kwiatostanu:
-stopie˝ zlo┐enia liÂcia:
-typ ulistnienia:
-wygl▒d blaszki liÂcia:
-kszta│t blaszki liÂcia:
-unerwienie blaszki liŁcia:
-wielkoŠ wciŕcia blaszki:
-│odyga przekrˇj:
-ogonek liÂcia:
-prŕciki:
-kolor:
-okres kwitnienia:

WyÂwietlaj Opis roÂliny:

-nazewnictwo:
-morfologia:
-biologia i ekologia:
-zastosowanie:
-zmiennoŠ:
-zagro┐enia i ochrona:
-zasiŕg wystepowania:
-ciekawostki:
-inne:
-przypisy:
-bibliografia:

Panel

Osˇb online:1
WyÂwietlaj: zdjŕcia: |systematykŕ: |filmiki youtube: |w│aÂciwoÂci roÂlin: |Opis roÂlin:
Ba┬┐yna czarna (Ang: Crowberry or black crowberry, (Du: Schwarze Kr├Ąhenbeere, úac: Empetrum nigrum)
-
-

Czy wiesz ┐e?.

-W dawnych czasach sok z jagód u┬┐ywano do farbowania p┬│ótna i we┬│ny na kolor brunatny i czerwony (po zmieszaniu z a┬│unem).
-Ba┬┐yna czarna jest reliktem polodowcowm.
-Nazw┬▒ enpetron w staro┬┐ytno┬Âci okre┬Âlano jak┬▒┬ ro┬Âlin├¬ górsk┬▒ (en znaczy – z, w, na, przy, mi├¬dzy; petros znaczy – ska┬│a) nazw├¬ t├¬ przeniesiono na ba┬┐yn├¬. Epitet nigrum znaczy czarne i nawi┬▒zuje do koloru owoców ba┬┐yny.
Avatar


Autor : Pacyfka99
2013-06-03
Autor : Pacyfka99 2013-06-03

Domena eukarionty
Królestwo ro┬Âliny
Klad ro┬Âliny naczyniowe
Klad ro┬Âliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad klad astrowych
Rz┬▒d wrzosowce
Rodzina wrzosowate
Rodzaj ba┬┐yna
Gatunek ba┬┐yna czarna

Nazewnictwo

Ba┬┐yna czarna (Empetrum nigrum L.) – gatunek ro┬Âliny z rodziny ba┬┐ynowatych.┬áNazw┬▒ enpetron w staro┬┐ytno┬Âci okre┬Âlano jak┬▒┬ ro┬Âlin├¬ g├│rsk┬▒ (en znaczy – z, w, na, przy, mi├¬dzy; petros znaczy – ska┬│a) nazw├¬ t├¬ przeniesiono na ba┬┐yn├¬. Epitet nigrum znaczy czarne i nawi┬▒zuje do koloru owoc├│w ba┬┐yny.

Morfologia:

Pokr├│j
Wieloletnia zimozielona p┬│o┬┐┬▒ca krzewinka, ca┬│kowicie mrozoodporna, pokrojem przypominaj┬▒ca wrzos. Jej ga┬│┬▒zki, a tak┬┐e li┬Âcie s┬▒ gruczo┬│owato ow┬│osione. Osi┬▒ga wysoko┬Â├Ž 15-50 cm.
Li┬Âcie
Ciemnozielone, igie┬│kowe, r├│wnow┬▒skie spodem prawie zro┬Âni├¬te, z bia┬│ym kantem. Wyrastaj┬▒ w g├¬stych ok├│┬│kach po 3-4.
Kwiaty
Ro┬Âlina obup┬│ciowa lub dwupienna (u r├│┬┐nych podgatunk├│w – zobacz Zmienno┬Â├Ž). Jasnor├│┬┐owe kwiaty zebrane w kilkukwiatowe baldachogrona na szczytach p├¬d├│w. Dzia┬│ki kielicha orz├¬sione, korona dzbaneczkowatego kszta┬│tu. Jeden g├│rny s┬│upek z kilkukomorow┬▒, p├¬kat┬▒ zal┬▒┬┐ni┬▒ i szerokim, podzielonym na kilka p┬│at├│w znamieniem, kt├│re utrzymuje si├¬ jeszcze d┬│ugo po przekwitni├¬ciu kwiat├│w. Pr├¬ciki na d┬│ugich nitkach z czerwonawymi pylnikami.
Owoce
Kulista, czarna, jagoda o ┬Ârednicy do 5 mm. S┬▒ nies┬│odkie i jadalne (niekt├│re ┬╝r├│d┬│a podaj┬▒, ┬┐e owoce ba┬┐yny czarnej s┬▒ niejadalne).

Biologia i ekologia:

Chamefit. Kwitnie od kwietnia do czerwca, jest owadopylna lub wiatropylnaSiedlisko: borówczyska i torfowiska nizinne. W górach w wilgotnych zaro┬Âlach kosodrzewiny oraz na torfowiskach i halach górskich. Lubi gleby torfowe, kwa┬Âne i wilgotne. Na nizinach jest ┬Ârednio pospolita, w górach jest ro┬Âlin┬▒ rzadk┬▒. W klasyfikacji zbiorowisk ro┬Âlinnych gatunek charakterystyczny dla All. Empetrion nigri.
2n=26

ZmiennosŠ:

Wg systemu Reveala[5] gatunek dzieli siê na dwa podgatunki:
ba┬┐yna czarna typowa (Empetrum nigrum L. subsp. nigrum) – ro┬Âlina dwupienna. Wyst├¬puje w p├│┬│nocnej cz├¬┬Âci Polski, nad wybrze┬┐em Ba┬│tyku. Ma w├¬┬┐sze i┬Âcie i cienkie, pok┬│adaj┬▒ce si├¬ i zakorzeniaj┬▒ce p├¬dy.
ba┬┐yna czarna obup┬│ciowa (Empetrum nigrum L. subsp. hermaphroditum) – ro┬Âlina o obup┬│ciowych kwiatach. Wyst├¬puje w wy┬┐szych g├│rach. Ma szersze li┬Âcie, kr├│tkie i zielone p├¬dy.
Wg Krytycznej listy ro┬Âlin naczyniowych Polski[6] s┬▒ to oddzielne gatunki: ba┬┐yna czarna i ba┬┐yna obup┬│ciowa.

Zagro┐enia i ochrona:

Ro┬Âlina umieszczona na Czerwonej li┬Âcie ro┬Âlin i grzyb├│w Polski (2006)[4] w grupie gatunk├│w nara┬┐onych na wygini├¬cie, poza g┬│├│wnym obszarem wyst├¬powania, na izolowanych stanowiskach (kategoria zagro┬┐enia [V]).

Zasiŕg wystŕpowania:

Wyst├¬puje w Azji, Europie i Ameryce P├│┬│nocnej na obszarach o klimacie arktycznym i umiarkowanym. W Polsce wyst├¬puje na torfowiskach, g┬│├│wnie w p├│┬│nocnej cz├¬┬Âci kraju oraz na halach w Sudetach i Karpatach. Wyst├¬puje r├│wnie┬┐ nad morzem, w zbiorowisku ro┬Âlinnym zwanym borem ba┬┐ynowym.

Ciekawostki:

-W dawnych czasach sok z jagód u┬┐ywano do farbowania p┬│ótna i we┬│ny na kolor brunatny i czerwony (po zmieszaniu z a┬│unem).
-Ba┬┐yna czarna jest reliktem polodowcowm.
-Nazw┬▒ enpetron w staro┬┐ytno┬Âci okre┬Âlano jak┬▒┬ ro┬Âlin├¬ górsk┬▒ (en znaczy – z, w, na, przy, mi├¬dzy; petros znaczy – ska┬│a) nazw├¬ t├¬ przeniesiono na ba┬┐yn├¬. Epitet nigrum znaczy czarne i nawi┬▒zuje do koloru owoców ba┬┐yny.

Biblioghrafia:

W│aÂciwoÂci

Budowa kwiatka : Korona promienista

Budowa kwiatka : Korona wolnop┬│atkowa

Stopie˝ z│o┐enia liÂcia : Prosty

Typy ulistnienia : Naprzemianleg┬│e

Wygl▒d blaszki liÂcia : Ca┬│obrzegi

Kszta│t blaszki liÂcia : R├│wnow┬▒skie

Ogonek liÂcia : Na ogonku

Kolor : Bia┬│y

Kolor : Czerwony

Kolor : Fioletowy

Kolor : R├│┬┐owy

Kolor : Wielokolorowy

Okres kwitnienia

Maj Czerwiec

Gatunek zagro┐ony

RoÂlina zimozielona

Chamefit zdrewnia│y

-
RODZINA Ericaceae (wrzosowate) -iloŠ 16
Calluna vulgaris(Wrzos zwyczajny), Ledum palustr(Bagno zwyczajne), Vaccinium myrtillus(Bor├│wka czarna ), Vaccinium vitis-idaea(Bor├│wka brusznica ), Vaccinium uliginosum(Bor├│wka bagienna), Pyrola rotundifolia(Gruszyczka okr┬▒g┬│olistna), Monotropa hypopitys(Korzeni├│wka pospolita), Empetrum nigrum(Ba┬┐yna czarna), Chamaedaphne calyculata(Chamedafne p├│┬│nocna), Oxycoccus palustris(┬»urawina b┬│otna), Cortusa matthioli(Zarzyczka g├│rska), Erica tetralix(Wrzosiec bagienny┬á), Calluna vulgaris(Wrzos zwyczajny┬á ), Polemonium caeruleum(Wielosi┬│ b┬│├¬kitny), Soldanella carpatica(Urdzik karpacki), Lysimachia thyrsiflora(Toje┬Â├Ž bukietowa),

Liczba komentarzy 0

Dodaj komentarz.



Zdjŕcia



RODZINA Ericaceae (wrzosowate) -iloŠ 16
Calluna vulgaris(Wrzos zwyczajny),
Ledum palustr(Bagno zwyczajne),
Vaccinium myrtillus(Bor├│wka czarna ),
Vaccinium vitis-idaea(Bor├│wka brusznica ),
Vaccinium uliginosum(Bor├│wka bagienna),
Pyrola rotundifolia(Gruszyczka okr┬▒g┬│olistna),
Monotropa hypopitys(Korzeni├│wka pospolita),
Empetrum nigrum(Ba┬┐yna czarna),
Chamaedaphne calyculata(Chamedafne p├│┬│nocna),
Oxycoccus palustris(¯urawina b³otna),
Cortusa matthioli(Zarzyczka g├│rska),
Erica tetralix(Wrzosiec bagienny ),
Calluna vulgaris(Wrzos zwyczajny  ),
Polemonium caeruleum(Wielosi³ b³êkitny),
Soldanella carpatica(Urdzik karpacki),
Lysimachia thyrsiflora(Toje┬Â├Ž bukietowa),