Ustawienia|

Wyświetlaj zdjęcia:

Wywietlaj zdjęcia w zakładce systematyka:

Wyświetlaj systematyka:

Wyświetlaj statystyki:

Wyświetlaj filmiki Youtube:


Wyświetlaj właściwości rośliny:

-budowa kwiatka:
-płatki kwiatka:
-typ kwiatostanu:
-stopień zlożenia liścia:
-typ ulistnienia:
-wygląd blaszki liścia:
-kształt blaszki liścia:
-unerwienie blaszki licia:
-wielkość wcięcia blaszki:
-łodyga przekrój:
-ogonek liścia:
-pręciki:
-kolor:
-okres kwitnienia:

Wyświetlaj Opis rośliny:

-nazewnictwo:
-morfologia:
-biologia i ekologia:
-zastosowanie:
-zmienność:
-zagrożenia i ochrona:
-zasięg wystepowania:
-ciekawostki:
-inne:
-przypisy:
-bibliografia:

Panel

Osób online:2
Wyświetlaj: zdjęcia: |systematykę: |filmiki youtube: |właściwości roślin: |Opis roślin:
Przytulia wonna(( Łac: Asperula odorata)
-
KwiecieĂą Maj Czerwiec
-
Avatar


Autor : Pacyfka99
2012-06-25
Autor : Pacyfka99 2012-06-25

Domena eukarionty
Królestwo roÂśliny
Klad roÂśliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad roÂśliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
RzÂąd goryczkowce
Rodzina marzanowate
Rodzaj przytulia
Gatunek przytulia wonna

Nazewnictwo

Przytulia wonna, marzanka wonna (Galium odoratum) – gatunek roÂśliny wieloletniej nale¿¹cy do rodziny marzanowatych. WystĂŞpuje w Europie i Azji, na obszarach o klimacie suboceanicznym. Rozprzestrzenia siĂŞ takÂże w innych rejonach Âświata o klimacie umiarkowanym. W Polsce jest doœÌ pospolita na caÂłym niÂżu.

Morfologia:

Pokrój
Delikatna roÂślina o wysokoÂści do 30 cm, wytwarzajÂąca liczne pĂŞdy pachnÂące sianem (zapach kumaryny). CzĂŞsto tworzy zwarte Âłany.
ÂŁodyga
PodnoszÂąca siĂŞ, wÂątÂła, naga, czterokanciasta.
LiÂście
WyrastajÂą w okóÂłkach, po 6-9. SÂą siedzÂące z przylistkami, ciemnozielone, lancetowatego ksztaÂłtu, z szorstkimi brzegami. LiÂście na Âśrodku Âłodygi sÂą zwykle najwiĂŞksze.
Kwiaty
Na szczycie Âłodyg w baldachogronach wyrastajÂą nieliczne, drobne kwiaty na krótkich szypuÂłkach. Kwiatostany sÂą z podsadkami, lub bez. Kielich kwiatowy niepozorny, korona o Âśrednicy 4-6 mm z 4 biaÂłymi pÂłatkami, jeden sÂłupek, 4 prĂŞciki.
Owoc
Kulista rozÂłupnia z gĂŞstymi haczykowatymi szczecinkami. Po dojrzeniu rozpada siĂŞ na 2 rozÂłupki.
K³¹cze
Cienkie, peÂłzajÂące.

Biologia i ekologia:

Bylina, geofit. Kwitnie od kwietnia do czerwca. Jest owadopylna, zabezpieczeniem przed samozapyleniem jest przedprÂątnoœÌ, jednak jeÂśli z jakichÂś powodów, np, dÂługotrwaÂłej zÂłej pogody nie doszÂło do zapylenia krzyÂżowego, i tak powstajÂą nasiona, Âłatwo bowiem dochodzi do samozapylenia, gdyÂż wyÂższe prĂŞciki po dojrzeniu opadajÂą swoimi pylnikami na znamiĂŞ sÂłupka. Nasiona roznoszone sÂą przez zwierzĂŞta i ludzi (zoochoria), przyczepiajÂąc siĂŞ haczykami do ubraĂą i sierÂści. RoÂśnie w cienistych lasach liÂściastych, (szczególnie bukowe), zaroÂśla. Wymaga gleb próchnicznych, dla których jest roÂślinÂą wskaÂźnikowÂą. Jest roÂślinÂą cieniolubnÂą, gatunkiem charakterystycznym dla rzĂŞdu (O.) Fagetalia.
RoÂślina trujÂąca
Ze wzglĂŞdu na zawartoœÌ kumaryny musi byĂŚ stosowana z umiarem. WiĂŞksze dawki mogÂą spowodowaĂŚ ból gÂłowy i nudnoÂści.
OKRES KWITNIENIA: KwiecieĂą - czerwiec.
WYSOKO¦Æ: 10 - 30 cm

Zastosowanie:

RoÂślina lecznicza
Surowiec zielarski: ziele Herba Asperulae zawiera glukozyzydy (m.in. asperuloza), kumarynĂŞ, garbniki, zwiÂązki goryczowe, duÂże iloÂści polifenolokwasów , nieznaczne iloÂści flawonoidów (rutyna, kwercetryna).
DziaÂłanie: przeciwbakteryjnie, rozkurczajÂące, uspokajajÂące. Napar z ziela zmniejsza napiĂŞcie Âścian naczyĂą krwionoÂśnych oraz miĂŞÂśni gÂładkich ukÂładu pokarmowego i moczowego. UÂżywany jest w zaburzeniach kr¹¿enia, Âżylakach (w tym hemoroidach), skurczach jelit i dróg moczowych. Pomaga takÂże przy kamicy i dolegliwoÂściach wÂątroby.
Zbiór i suszenie: zbiera siĂŞ przed kwitnieniem roÂśliny, przy Âładnej pogodzie, suszy w miejscach przewiewnych i zacienionych. Podczas suszenia wydziela intensywna woĂą siana, po wysuszeniu czernieje.
RoÂślina kosmetyczna
Napar moÂżna piĂŚ w celu lekkiego przyciemnienia jasnej, bladej skóry. w tym samym celu ów napar moÂżna stosowaĂŚ jako kÂąpiel. Kumaryna stosowana jest jako substancja zapachowa w perfumach[5].
Sztuka kulinarna
Jest uÂżywana jako przyprawa do ciast, cukierków, napojów pitnych, zup, sosów i zioÂłowych herbatek. W okrĂŞgu berliĂąskim w Niemczech podawany jest sok z marzanki z piwem pszenicznym Berliner Weiße. JuÂż 1200 lat temu w Niemczech wytwarzano winnÂą nalewkĂŞ z marzanki (tzw. napój majowy).
SÂłuÂży do zwalczania moli (szkodników) oraz aromatyzowania niektórych gatunków wódek, win i tytoniu.

Zagrożenia i ochrona:

RoÂślina objĂŞta czĂŞÂściowÂą ochronÂą gatunkowÂą w Polsce na podstawie RozporzÂądzenia Ministra ÂŚrodowiska z dnia 5 stycznia 2012 r. w sprawie ochrony gatunkowej roÂślin.

Biblioghrafia:

Właściwości

Budowa kwiatka : Korona dzwonkowata

Budowa kwiatka : Kwiat z gardzielÂą

Typ Kwiatostanu : Baldachogrono

Typ Kwiatostanu : Wiecha

Stopień złożenia liścia : Prosty

Typy ulistnienia : Okó³kowe

Wygląd blaszki liścia : CaÂłobrzegi

Kształt blaszki liścia : Lancetowate

Kształt blaszki liścia : Jajowate

Kształt blaszki liścia : Odwrotnie jajowate

Kształt blaszki liścia : Eliptyczne

Unerwienie blaszki liścia : Pierzasta

Łodyga przekrój : Czterokanciasta

Ogonek liścia : SiedzÂący

Kolor : BiaÂły

Okres kwitnienia

KwiecieĂą Maj Czerwiec

Gatunek pod ochroną

Gatunek trujący

Gatunek jadalny

Gatunek leczniczy

Hemikryptofit

Geofit

-
RODZINA Rubiaceae (marzanowate) -ilość 5
Galium aparine(Przytulia czepna), Galium verum(Przytulia w³aœciwa), Galium boreale(Przytulia pó³nocna), Galium schultesii(Przytulia schultesa), Asperula odorata(Przytulia wonna),

Liczba komentarzy 0

Dodaj komentarz.



Zdjęcia


Wspólne cechy dla Rubiaceae (marzanowate)

- Stopień zlożenia liścia prosty
- Typ ulistnienia okółkowe
- Wygląd blaszki liścia całobrzegi


RODZINA Rubiaceae (marzanowate) -ilość 5
Galium aparine(Przytulia czepna),
Galium verum(Przytulia wÂłaÂściwa),
Galium boreale(Przytulia pó³nocna),
Galium schultesii(Przytulia schultesa),
Asperula odorata(Przytulia wonna),