Ustawienia|

WyÂwietlaj zdjŕcia:

WyŁwietlaj zdjŕcia w zak│adce systematyka:

WyÂwietlaj systematyka:

WyÂwietlaj statystyki:

WyÂwietlaj filmiki Youtube:


WyÂwietlaj w│aÂciwoÂci roÂliny:

-budowa kwiatka:
-p│atki kwiatka:
-typ kwiatostanu:
-stopie˝ zlo┐enia liÂcia:
-typ ulistnienia:
-wygl▒d blaszki liÂcia:
-kszta│t blaszki liÂcia:
-unerwienie blaszki liŁcia:
-wielkoŠ wciŕcia blaszki:
-│odyga przekrˇj:
-ogonek liÂcia:
-prŕciki:
-kolor:
-okres kwitnienia:

WyÂwietlaj Opis roÂliny:

-nazewnictwo:
-morfologia:
-biologia i ekologia:
-zastosowanie:
-zmiennoŠ:
-zagro┐enia i ochrona:
-zasiŕg wystepowania:
-ciekawostki:
-inne:
-przypisy:
-bibliografia:

Panel

Osˇb online:5
WyÂwietlaj: zdjŕcia: |systematykŕ: |filmiki youtube: |w│aÂciwoÂci roÂlin: |Opis roÂlin:
Biedrzeniec mniejszy (Ang: Burnet Saxifrage , (Du: Kleine Bibernelle, úac: Pimpinella saxifraga)
-
Czerwiec Lipiec Sierpie├▒ Wrzesie├▒ Pa┬╝dziernik
-
Avatar


Autor : Goslawa
2011-06-29
Autor : Goslawa 2011-06-29

Domena: eukarionty
Królestwo: ro┬Âliny
Klad: ro┬Âliny naczyniowe
Klad: Euphyllophyta
Klad: ro┬Âliny nasienne
Klasa: okrytonasienne
Klad: klad astrowych
Rz┬▒d: selerowce
Rodzina: selerowate
Rodzaj: biedrzeniec
Gatunek: biedrzeniec mniejszy

Nazewnictwo

Biedrzeniec mniejszy (Pimpinella saxifraga) – gatunek ro┬Âliny z rodziny selerowatych.┬á

Morfologia:

£odyga
Wzniesiona, w g├│rze bezlistna albo niemal bezlistna, kr├│tko ow┬│osiona w dolnej cz├¬┬Âci, rozga┬│├¬ziaj┬▒ca si├¬. Osi┬▒ga wysoko┬Â├Ž 30-60 cm i jest delikatnie kreskowana wzd┬│u┬┐nie. Wyrasta z czo┬│gaj┬▒cego si├¬, poskr├¬canego i rozga┬│├¬zionego k┬│┬▒cza. Wewn┬▒trz jest ono zabarwione na niebiesko w zwi┬▒zku z zawarto┬Âci┬▒ azulenu.
Li┬Âcie
Przewa┬┐nie pojedynczo-pierzaste, czasami tylko podw├│jnie-pierzaste. Sk┬│adaj┬▒ si├¬ z 3-6 par nagich lub kr├│tko ow┬│osionych listk├│w. Li┬Âcie odziomkowe o odcinkach jajowatych lub okr┬▒g┬│awych, nier├│wno z┬▒bkowanych, siedz┬▒ce. Li┬Âcie ┬│odygowe o odcinkach pierzastodzielnych i r├│wnow┬▒skich.
Kwiaty
Zebrane w baldach z┬│o┬┐ony maj┬▒cy 5-20 szypu┬│ek. Brak pokryw, pokrywek przewa┬┐nie r├│wnie┬┐; je┬Âli wyst├¬puj┬▒ to w formie szcz┬▒tkowej. S┬│upki o szyjkach kr├│tszych od zal┬▒┬┐ni. Kwiaty drobne, przewa┬┐nie bia┬│e, czasami r├│┬┐owe. P┬│atki ow┬│osione s┬▒ na ca┬│ej powierzchni, brzegiem orz├¬sione.
Owoc
Rozpada si├¬ na dwie, nagie i jajowate roz┬│upki o d┬│ugo┬Âci ok. 2 mm, rozsiewane przez wiatr.
Korze├▒
Pomarszczony pomarszczony, do 20 cm d┬│. i do 1,5 gr. na zewn┬▒trz brunatny, wewn┬▒trz ┬┐├│┬│tawobia┬│y.

Biologia i ekologia:

W zapylaniu bior┬▒ udzia┬│ owady (muchy, chrz┬▒szcze).
Ro┬Âlina ciep┬│olubna. Ro┬Âlina przedpr┬▒tna, kwitnie od czerwca do wrze┬Ânia,

Surowiec zawiera
Korze├▒-olejek eteryczny (azulen,eugenol) tr├│jterpenowe saponiny, garbniki, cukry, zwi┬▒zki bia┬│kowe, zwi┬▒zki ┬┐ywicowe.
Ziele- olejek eteryczny, pochodne kumaryny, garbinki.(1)

Zastosowanie:

Ro┬Âlina lecznicza:
Surowiec zielarski : k┬│┬▒cze i korzenie (Radix Pimpinellae). Wykopuje si├¬ je albo na wiosn├¬, albo na jesieni. Po wysuszeniu bezwzgl├¬dnie powinny by├Ž przechowywane w szczelnie zamkni├¬tych pojemnikach. Zawiera on m.in. olejek eteryczny (o swoistym i niezbyt mi┬│ym zapachu), furanokumaryny i sporo garbnik├│w. Podobne w┬│asno┬Âci lecznicze maj┬▒ r├│wnie┬┐ k┬│┬▒cza i korzenie biedrze├▒ca wi├¬kszego.
Dzia┬│anie: k┬│┬▒cze i korzenie biedrze├▒ca s┬▒ ┬Ârodkiem wykrztu┬Ânym oraz rozkurczowym. Zaleca si├¬ je w astmie, schorzeniach g├│rnych dr├│g oddechowych, ale tak┬┐e przy wzd├¬ciach, biegunce, b├│lach ┬┐o┬│┬▒dka spowodowanych przejedzeniem. Poza tym u┬┐ywa si├¬ go w zapaleniu p├¬cherza moczowego, kamicy moczowej i dnie. Jako lekarstwo stosowane do wewn┬▒trz u┬┐ywa si├¬ odwar z po┬│owy ┬│y┬┐eczki do herbaty drobno pokruszonych korzeni, kt├│re zalewa si├¬ 1 szklank┬▒ wody i gotuje pod przykryciem przez 5 minut od momentu zawrzenia. ├ôw odwar pijemy w niewielkich dawkach, po 1 – 2 ┬│y┬┐ek sto┬│owych dwa razy dziennie. W tym miejscu uwaga: dawkowania nale┬┐y przestrzega├Ž bardzo ┬Âci┬Âle, bowiem zbyt wielkie ilo┬Âci leku bardzo niekorzystnie wp┬│ywaj┬▒ na nerki. Tego samego odwaru u┬┐ywa si├¬ tak┬┐e i zewn├¬trznie, do przemywa├▒ gard┬│a i sk├│ry w ich stanach zapalnych.

Ro┬Âlina ta ma zapach ostry, przenikaj┬▒cy; korze├▒ jej wrzecionowaty, zewn┬▒trz ┬┐├│┬│ty, wewn┬▒trz bia┬│y, ┬Âwie┬┐y mocno koz┬│em tr┬▒ci; pe┬│en b┬│├¬kitnego soku, ┬┐uty wzbudza mocne palenie w g├¬bie, ma w┬│asno┬Âci rozrzedzaj┬▒ce i wzmacniaj┬▒ce, w chorobach piersi i ┬┐o┬│┬▒dka wielce pomocne. Wie┬Âniacy u┬┐ywaj┬▒ mocnego odwaru z pomy┬Âlnym skutkiem przeciw febrze zimnej. Korzenie i ziele w wodzie gotowane, os┬│odzone miodem, s┬│u┬┐┬▒ do p┬│ukania w zapaleniach gard┬│a; korze├▒ moczony w gorza┬│ce udziela jej koloru pi├¬knego niebieskiego. Biedrzeniec jest ulubion┬▒ i zdrow┬▒, i mleko sporz┬▒c┬▒ pasz┬▒ dla bydl┬▒t.

Przetwory. Odwar z korzenia biedrze├▒ca: 1/2 ┬│y┬┐ki rozdrobnionych korzeni zala├Ž 1 szklank┬▒ wody o temperaturze pokojowej. Ogrzewa├Ž do wrzenia i gotowa├Ž powoli pod przykryciem

2 min. Odstawi├Ž na 15 min i przecedzi├Ž. Pi├Ž 1 -2 ┬│y┬┐ki 2-5 razy dziennie po jedzeniu w scho- rzeniach g├│rnych dr├│g oddechowych. Odwar mo┬┐na stosowa├Ž r├│wnie┬┐ zewn├¬trznie do p┬│uka- nia jamy ustnej i gard┬│a.

Mo┬┐na te┬┐ sporz┬▒dzi├Ž odwar z ziela biedrze├▒ca, bior┬▒c 1 ┬│y┬┐k├¬ ziela na 1 szklank├¬ wody. Dalej post├¬powa├Ž jak poprzednio.

Zio┬│a wykrztu┬Âne: zmiesza├Ž po 50 g korzenia biedrze├▒ca i li┬Âci podbia┬│u oraz po 25 g li┬Âci babki i kwiat├│w maku polnego. Zala├Ž 1 ┬│y┬┐k├¬ zi├│┬│ 1 szklank┬▒ wody gor┬▒cej. Ogrzewa├Ž do wrzenia i gotowa├Ž 2-3 min. Odstawi├Ž na 10 min i przecedzi├Ž do termosu. Pi├Ž 3-5 razy dziennie po 1-3 ┬│y┬┐ki po jedzeniu jako ┬Ârodek wykrztu┬Âny.

-Astmin (Herbapol): doros³ym zaleca siê zwykle 30-40 kropli 3-6 razy w ci±gu dnia w dy- chawicy oskrzelowej. Natomiast w atakach astmatycznych do 60 kropli jednorazowo doustnie w kieliszku wody.

Posta├Ž leku.

-Odwar z korzeni. ┬úy┬┐k├¬ sto┬│ow┬▒ pokruszonych korzeni zala├Ž 2 szklankami zimnej wody i gotowa├Ž przez 20 minut. Odcedzi├Ž. Pi├Ž 3 razy po szklance odwaru.

-Napar z dodatkiem podbia┬│u. 1 ┬│y┬┐k├¬ sto┬│ow┬▒ korzenie biedrze├▒ca, 1 ┬│y┬┐eczk├¬ li┬Âci podbia┬│u,zala├Ž szklank┬▒ wrz┬▒tku. Pi├Ž 3-5 razy dziennie po ½ szklanki naparu. Dzia┬│a wykrztu┬Ânie.

Zasiŕg wystŕpowania:

Wyst├¬puje niemal w ca┬│ej Europie oraz w p├│┬│nocnej i po┬│udniowo-zachodniej cz├¬┬Âci Azji. W Polsce jest pospolity.
Suche ┬│┬▒ki i zbocza,brzegi las├│w,miedze, pastwiska, przydro┬┐a, suche zbocza
gleby: suche, kamieniste,

Przypisy:

Biblioghrafia:

W│aÂciwoÂci

Budowa kwiatka : Korona promienista

Budowa kwiatka : Korona wolnop┬│atkowa

Budowa p│atka : P┬│ytko wci├¬ty

Typ Kwiatostanu : Baldach z┬│o┬┐ony

Stopie˝ z│o┐enia liÂcia : Nieparzystopierzastoz┬│o┬┐one

Wygl▒d blaszki liÂcia : Z┬▒bkowany

Kszta│t blaszki liÂcia : Jajowate

Unerwienie blaszki liÂcia : Pierzasta

úodyga przekrˇj : Ob┬│a

úodyga przekrˇj : ┬»ebrowana

Ogonek liÂcia : Siedz┬▒cy

Ogonek liÂcia : Na ogonku

Kolor : Bia┬│y

Kolor : ¯ó³ty

Okres kwitnienia

Czerwiec Lipiec Sierpie├▒ Wrzesie├▒ Pa┬╝dziernik

Gatunek leczniczy

RoÂlina pachn▒ca

Stanowisko s│oneczne

Hemikryptofit

-
RODZINA Apiaceae (baldaszkowate) -iloŠ 24
Anthriscus sylvestris(Trybula le┬Âna), Aegopodium podagraria(Podagrycznik pospolity), Torilis japonica(K┬│obuczka pospolita), Pastinaca sativa(Pasternak zwyczajny), Sanicula europaea(┬»ankiel zwyczajny), Angelica archangelica, Archangelica officinalis(Arcydzi├¬giel litwor, Dzi├¬giel litwor), Heracleum mantegazzianum(Barszcz Mantegazziego), Pimpinella saxifraga(Biedrzeniec mniejszy), Angelica sylvestris(Dzi├¬giel le┬Âny), Carum carvi(Kminek zwyczajny), Sium latifolium(Marek szerokolistny), Oenanthe aquatica(Kropid┬│o wodne), Astrantia major(Jarzmianka wi├¬ksza), Hacquetia epipactis(Cieszynianka wiosenna), Daucus carota(Marchew zwyczajna), Heracleum sphondylium(Barszcz zwyczajny), Foeniculum vulgare(Fenku┬│ w┬│oski(koper w┬│oski)), Peucedanum palustre(Gorysz b┬│otny), Peucedanum cervaria(Gorysz siny), Silaum silaus(Koniop┬│och ┬│┬▒kowy), Pimpinella major(Biedrzeniec wielki), Aethusa cynapium(Blekot pospolity), Caucalis platycarpos (W┬│├│czyd┬│o polne), Cicuta virosa(Szalej jadowity),

Liczba komentarzy 0

Dodaj komentarz.



Zdjŕcia


W│aÂciwoÂci roÂliny


Dzia┬│anie wykrztu┬ÂneBiedrzeniec mniejszy
Bluszcz pospolity
Fio┬│ek tr├│jbarwny
Fio┬│ek tr├│jbarwny
Gorysz pag├│rkowaty
Gorysz b┬│otny
Fio┬│ek wonny
Podbia┬│ pospolity
Fenku┬│ w┬│oski(koper w┬│oski)
Biedrzeniec wielki
Buk zwyczajny
PrzeciwskurczoweBiedrzeniec mniejszy
Grzybie├▒ bia┬│y
Stany zapalne jamy ustnejBiedrzeniec mniejszy
Bodziszek cuchn┬▒cy
Usuwa plamy sk├│rneBiedrzeniec mniejszy
Usuwa wypryski sk├│rneBiedrzeniec mniejszy

Zwi▒zki roÂliny


Alfa-felandrenArcydziêgiel litwor, Dziêgiel litwor
Biedrzeniec mniejszy
AzulenBiedrzeniec mniejszy
CukryBiedrzeniec mniejszy
Fio┬│ek wonny
Fenku┬│ w┬│oski(koper w┬│oski)
Barszcz zwyczajny
Bez czarny
EugenolBiedrzeniec mniejszy
GarbnikiBabka lancetowata, babka w┬▒skolistna
Babka zwyczajna, babka wiêksza
Bagno zwyczajne
Biedrzeniec mniejszy
Bieluñ dziêdzierzawa
Bodziszek cuchn┬▒cy
Fio┬│ek tr├│jbarwny
Gorysz pag├│rkowaty
Chmiel zwyczajny
Dziewi├¬├Žsi┬│ bez┬│odygowy
Podbia┬│ pospolity
Bez czarny
Bez hebd
Dziewi├¬├Žsi┬│ pop┬│ocholistny
Bobrek tr├│jlistkowy
Brzoza brodawkowata
Brzoza omszona
Ciemiê¿yca bia³a
Olejek eterycznyBagno zwyczajne
Biedrzeniec mniejszy
Bluszcz pospolity
Bodziszek cuchn┬▒cy
Kokornak powojnikowy
Fio┬│ek tr├│jbarwny
Gorysz pag├│rkowaty
Chmiel zwyczajny
Gorczyca bia┬│a
Barszcz zwyczajny
Pochodne kumarynyBiedrzeniec mniejszy
Gorysz pag├│rkowaty
Tr├│jterpenowe sapononinyBiedrzeniec mniejszy
Zwi┬▒zki ┬┐ywicoweBiedrzeniec mniejszy
Zwi┬▒zki bia┬│koweBiedrzeniec mniejszy
Gorczyca bia┬│a

RODZINA Apiaceae (baldaszkowate) -iloŠ 24
Anthriscus sylvestris(Trybula le┬Âna),
Aegopodium podagraria(Podagrycznik pospolity),
Torilis japonica(K┬│obuczka pospolita),
Pastinaca sativa(Pasternak zwyczajny),
Sanicula europaea(¯ankiel zwyczajny),
Angelica archangelica, Archangelica officinalis(Arcydziêgiel litwor, Dziêgiel litwor),
Heracleum mantegazzianum(Barszcz Mantegazziego),
Pimpinella saxifraga(Biedrzeniec mniejszy),
Angelica sylvestris(Dzi├¬giel le┬Âny),
Carum carvi(Kminek zwyczajny),
Sium latifolium(Marek szerokolistny),
Oenanthe aquatica(Kropid┬│o wodne),
Astrantia major(Jarzmianka wiêksza),
Hacquetia epipactis(Cieszynianka wiosenna),
Daucus carota(Marchew zwyczajna),
Heracleum sphondylium(Barszcz zwyczajny),
Foeniculum vulgare(Fenku┬│ w┬│oski(koper w┬│oski)),
Peucedanum palustre(Gorysz b┬│otny),
Peucedanum cervaria(Gorysz siny),
Silaum silaus(Koniop┬│och ┬│┬▒kowy),
Pimpinella major(Biedrzeniec wielki),
Aethusa cynapium(Blekot pospolity),
Caucalis platycarpos (W┬│├│czyd┬│o polne),
Cicuta virosa(Szalej jadowity),