Ustawienia|

Wywietlaj zdjcia:

Wywietlaj zdjcia w zakadce systematyka:

Wywietlaj systematyka:

Wywietlaj statystyki:

Wywietlaj filmiki Youtube:


Wywietlaj waciwoci roliny:

-budowa kwiatka:
-patki kwiatka:
-typ kwiatostanu:
-stopie zloenia licia:
-typ ulistnienia:
-wygld blaszki licia:
-ksztat blaszki licia:
-unerwienie blaszki licia:
-wielko wcicia blaszki:
-odyga przekrj:
-ogonek licia:
-prciki:
-kolor:
-okres kwitnienia:

Wywietlaj Opis roliny:

-nazewnictwo:
-morfologia:
-biologia i ekologia:
-zastosowanie:
-zmienno:
-zagroenia i ochrona:
-zasig wystepowania:
-ciekawostki:
-inne:
-przypisy:
-bibliografia:

Panel

Osb online:4
Wywietlaj: zdjcia: |systematyk: |filmiki youtube: |waciwoci rolin: |Opis rolin:
Bieluñ dziêdzierzawa (Ang: Jimson weed, (Du: Gemeiner Stechapfel, ac: Datura stramonium)
-
-

Czy wiesz e?.

-Ro¶lina by³a u¿ywana do pope³niania zbrodni, s³u¿y³a do wyrobu (ma¶ci czarownic)  
Avatar


Autor : Goslawa
2011-02-22
Autor : Goslawa 2011-02-22

Domena eukarionty
Królestwo ro¶liny
Podkrólestwo naczyniowe
Nadgromada nasienne
Gromada okrytonasienne
Klasa Rosopsida
Rz±d psiankowce
Rodzina psiankowate
Rodzaj bieluñ
Gatunek bieluñ dziêdzierzawa

Nazewnictwo

Bieluñ dziêdzierzawa (Datura stramonium L.) – gatunek ro¶liny z rodziny psiankowatych (Solanaceae Adans.). Pochodzi z Meksyku, rozprzestrzeni³ siê w wielu regionach ¶wiata. Obecnie wystepuje w ca³ej Eurazji i Ameryce Pó³nocnej. Epekofit w Polsce wystêpuj±cy pospolicie.

Bieluñ dziêdzierzawa ma bardzo wiele nazw potocznych i ludowych: pinderynda (kieleckie), dêdera (wielkopolska), denderewa (Mazowsze), ogórczak (¶rodkowe Mazowsze), tondera, pindyrynda (¦l±sk), cygañskie ziele (bia³ostockie), ¶wiñska wesz (sandomierskie), bieluñ podwórzowa, dendera, dendrak, durna rzepa. Ze wzglêdu na jego narkotyczne i truj±ce w³asno¶ci dawniej nazywano go tak¿e czarcim zielem, diabelskim zielem, tr±b± anio³a.

Morfologia:

Pokrój
Ro¶lina zielna, dorasta przewa¿nie do 1 m wysoko¶ci. Wydziela silny, s³odkawy zapach.
£odyga
Naga, lekko omszona, widlasto rozga³êziona.
Li¶cie
O kszta³cie jajowatym, zaostrzone, zatokowo z±bkowane. Nerwy li¶ciowe i ogonki z wierzchu miêkko ow³osione.
Kwiaty
Bardzo du¿e, kszta³tu lejkowatego, wyrastaj±ce w wid³ach ga³±zek lub na szczycie, wzniesione do góry, kielich o d³ugiej rurce zakoñczonej ostrymi, trójk±tnymi z±bkami, korona kwiatu bia³a, rzadko niebiesko nabieg³a u odmiany var. tatula (L. )Torr. o d³ugo¶ci 5-10 cm, kwitnie zwykle od lipca do sierpnia, a w sprzyjaj±cych warunkach nawet do pa¼dziernika (je¿eli jesieni± nie wyst±pi± przymrozki).
Owoc
Jajowatookr±g³awa torebka wielko¶ci orzecha w³oskiego, pokryta trójk±tnymi kolcami, przypominaj±ca owoc kasztanowca o d³ugo¶ci 2-5 cm. Pêka na cztery czê¶ci, zawiera wiele czarnych, nerkowatych nasion. Owocuje od sierpnia do przymrozków.
Korzeñ
System korzeniowy dobrze rozwiniêty, z³o¿ony z grubego korzenia g³ównego i licznych bocznych.

Biologia i ekologia:

Liczba chromosomów 2n = 48
Kwitnie od czerwca do pa¼dziernika
Ro¶lina jednoroczna
Ro¶lina samo¿ywna.
Pêd o wyra¼nym zapachu
Ro¶lina ruderalna
Ro¶lina owadopylna.
SIEDLISKO: Pospolita ro¶lina ruderalna.
WYSOKO¦Æ: 60 - 100 cm

Zastosowanie:

Ro¶lina lecznicza.
Surowiec zielarski: li¶cie Folium Stramoni i nasiona Semen Stramoni zawieraj± 0,1-0,6% alkaloidów tropanowych: hioscyjamina, atropina, skopolamina, apoatropina oraz saponiny triterpenowe, garbniki, flawonidy i hydroksykumarynê, a tak¿e w ma³ej ilo¶ci atropamina, skopina, beladonina, nikotyna i dwuamina putrescyna).
Dzia³anie: z li¶ci i nasion wykonuje siê preparaty, które ze wzglêdu na silne truj±ce dzia³anie mog± byæ stosowane tylko pod kontrol± lekarza. U¿ywane s± do leczenia dychawicy oskrzelowej, ostrych nie¿ytów oskrzeli, chorób neurologicznych oraz jako ¶rodki spazmolityczne. Bieluñ jest ro¶lin± o w³a¶ciwo¶ciach halucynogennych.
Ro¶lina ozdobna. Ze wzglêdu na ciekawe kwiaty bieluñ dziêdzierzawa sta³ siê ostatnio ro¶lin± uprawiana w ogrodach i domach.

Zagroenia i ochrona:

Halucynogenne i truj±ce dzia³anie surowca wynika g³ównie z obecno¶ci± alkaloidów tropanowych w jej sk³adzie. Mechanizm ich dzia³ania polega na blokowaniu niektórych receptorów uk³adu przywspó³czulnego.

Silnie toksyczne dzia³anie dotyczy zw³aszcza o¶rodka oddechowego, depresyjnie dzia³a tak¿e na obwodowy uk³ad nerwowy. U osób wra¿liwych jej spo¿ycie mo¿e wywo³ywaæ senno¶æ i amnezjê.

¦rednia ¶miertelna dawka zawartej w ro¶linie skopolaminy wynosi 0,1-0,2 gramów. Zdarza³y siê przypadki prze¿ycia po doustnym za¿yciu nawet 0,3-0,5 gramowej dawki skopolaminy, ale te¿ przypadki zgonów nawet ju¿ po dawce 1 miligramowej. Ma to zwi±zek ze znacznymi, indywidualnymi wahaniami we wra¿liwo¶ci na skopolaminê.

Pochodna tej substancji - butylobromek hyoscyny by³a stosowana w medycynie w celu zmniejszenia skurczów miê¶ni g³adkich przewodu pokarmowego, dróg ¿ó³ciowych i uk³adu moczowego, przy wymiotach po narkozie, zaparciach spastycznych, skurczach od¼wiernika oraz pomocniczo w weryfikowaniu niedro¿no¶ci jajowodów i diagnostyce radiologicznej prze³yku, ¿o³±dka, dwunastnicy i dróg moczowych. W przeciwieñstwie do skopolaminy, butylobromek hyoscyny nie wykazuje tak szkodliwego dzia³ania na obwodowy uk³ad nerwowy.

Bieluñ stosowano kiedy¶ tak¿e przy konwulsjach, neuralgiach, go¶æcu oraz jako lek na kaszel i kolkê nerkow±. Wed³ug dzisiejszych opinii ekspertów, nie nale¿y stosowaæ tego surowca ani jego przetworów ze wzglêdu na niewystarczaj±co udowodnion± skuteczno¶æ oraz wysokie ryzyko nadu¿ywania i narkomanii.

Z tego wzglêdu preparatów z bieluniem zosta³y wycofane z u¿ycia.

Zatrucia zwi±zane ze spo¿yciem tej ro¶liny s± bardzo czêstym problemem. Od zatruæ innymi ro¶linami zawieraj±cymi alkaloidy tropanowe odró¿nia je to, ¿e mog± przybieraæ charakter furii, szaleñstw lub ostrej psychozy, które wynikaj± z silnego pobudzenia psychoruchowego.

Do objawów za¿ycia nale¿±:
- weso³o¶æ
- chêæ mówienia i ruchu
- dezorientacja
- chwiejno¶æ chodu
- gonitwa my¶li
- niepokój
- majaczenie
- znaczne upo¶ledzenie intelektu
- realistyczne omamy wzrokowe i s³uchowe
- stany delirium
- sza³ i w¶ciek³o¶æ

W przypadkach zatrucia alkaloidami tropanowymi, po fazie pobudzenia nastêpuj± stany ¶pi±czkowe objawiaj±ce siê uspokojeniem, rozlu¼nieniem i narastaj±c± senno¶ci±, która mo¿e byæ g³êboka i zarazem fatalna w nastêpstwach ze wzglêdu na spadek temperatury cia³a, mo¿liwo¶æ zatrzymania akcji serca, pora¿enia o¶rodka oddechowego i w rezultacie - zgonu.

Do objawów zatrucia zalicza siê:
- szerokie ¼renice oczu powoduj±ce zaburzenia widzenia i ¶wiat³owstrêt
- pora¿enie akomodacji oka
- sucha, gor±ca i przekrwiona skóra, wysypka lub wykwity
- silnie zaczerwieniona twarz, czêsto z wyrazem niepokoju, dziko¶ci i wielkiego przera¿enia - - zawroty i silne, pulsuj±ce bóle g³owy
- wych³odzenie koñczyn
- zaburzenia perystaltyki przewodu pokarmowego
- tachykardia
- przyspieszenie oddechu
- rozszerzenie oskrzeli
- zahamowanie wydzielania ³ez, ¶liny, potu, soku ¿o³±dkowego
- silne napady kaszlu
- zahamowanie czynno¶ci wydzielniczej b³on ¶luzowych nosa i oskrzeli
- bolesne parcie na pêcherz z niemo¿no¶ci± oddania moczu
- sucho¶æ w jamie ustnej i wzmo¿one, nie ustêpuj±ce mimo przyjmowania p³ynów pragnienie
Leczenie zatrucia bieluniem dziêdzierzawy polega na wykonaniu p³ukaniu ¿o³±dka z wêglem i podaniem siarczanu sodowego. Jest ono znacznie utrudnione ze wzglêdu na jeden z objawów – suche, zaci¶niête gard³o pacjenta. Przy wysokiej hipertermii stosuje siê tak¿e zimne ok³ady. Konieczne jest ponadto uzupe³nienie niedoborów p³ynów i elektrolitów, a przy znacznym pobudzeniu pacjenta, przed p³ukaniem ¿o³±dka niezbêdne jest te¿ podanie mu krótko dzia³aj±cych leków uspokajaj±cych. Ze wzglêdu na sk³onno¶æ do zatrzymania moczu, wskazane jest ponadto za³o¿enie pacjentowi cewnika.

W ka¿dym przypadku konieczna jest ponadto intensywna terapia zachowawcza. Podawan± odtrutk± jest pilokarpina, która pobudza przywspó³czulny uk³ad nerwowy. W ciê¿kich przypadkach z depresj± oddechu, pacjenta siê intubuje.

Zatrucia bieluniem s± skutkiem zarówno umy¶lnych, jaki i przypadkowych dzia³añ. Najwiêkszym problem s± jednak te zatrucia, które s± nastêpstwem celowego spo¿ycia. Surowce z tej ro¶liny u¿ywane s± przez szukaj±c± wra¿eñ m³odzie¿ do eksperymentów psychodelicznych.

M³odzi ludzie znaj±cy halucynogenne w³a¶ciwo¶ci bielunia, a nie u¶wiadomieni na temat zagro¿eñ zwi±zanych z jego za¿yciem traktuj± go jako darmowy, legalny i ³atwo dostêpnym ¶rodek halucynogenny. Tymczasem ro¶lina ta jest trucizn±, a nie narkotykiem, czêsto to „zabawa na jeden raz”, która mo¿e mieæ tragiczny w skutkach koniec.

Zasig wystpowania:

Pochodzi z Azji prawie kosmopolityczna w strefach umiarkowanych i ciep³ych w Polsce ro¶lina ruderalna

Ciekawostki:

-Ro¶lina by³a u¿ywana do pope³niania zbrodni, s³u¿y³a do wyrobu (ma¶ci czarownic)  

Biblioghrafia:

Waciwoci

Budowa kwiatka : Korona promienista

Budowa kwiatka : Korona zros³op³atkowa

Typ Kwiatostanu : Wierzchotka

Stopie zoenia licia : Prosty

Typy ulistnienia : Naprzemianleg³e

Wygld blaszki licia : Z±bkowany

Ksztat blaszki licia : Jajowate

Ksztat blaszki licia : Odwrotnie jajowate

Unerwienie blaszki licia : Pierzasta

Wielko wcicia blaszki : Wrêbna

Ogonek licia : Na ogonku

Kolor : Bia³y

Kolor : Niebieski

Kolor : Fioletowy

Okres kwitnienia

Lipiec Sierpieñ

Gatunek trujcy

Gatunek leczniczy

Rolina pachnca

Rolina jednoroczna

Rolina uprawiana

Kenofit

Terofit

-
RODZINA Solanaceae (psiankowate) -ilo 4
Solanum nigrum(Psianka czarna), Datura stramonium(Bieluñ dziêdzierzawa), Solanum dulcamara(Psianka s³odkogórz), Nicotiana tabacum(Tytoñ szlachetny),

Liczba komentarzy 0

Dodaj komentarz.




Datura stramonium bieluń dziędzierzawa pokrój i morfologia
Zdjcia


Wsplne cechy dla Solanaceae (psiankowate)

- Trujce

Waciwoci roliny


¦rodka rozkurczaj±cy przy dolegliwo¶ciach przewodu pokarmowegoBagno zwyczajne
Bieluñ dziêdzierzawa
AstmaBagno zwyczajne
Bieluñ dziêdzierzawa
Bluszczyk kurdybanek
Czerniec gronkowy
Biedrzeniec wielki
Dzia³anie depresyjneArcydziêgiel litwor, Dziêgiel litwor
Bieluñ dziêdzierzawa
Dzia³anie rozkurczaj±ceBieluñ dziêdzierzawa
Bluszcz pospolity
Gorysz pagórkowaty
Gorysz b³otny
Podbia³ pospolity
Fenku³ w³oski(koper w³oski)
Barszcz zwyczajny
Biedrzeniec wielki
Mak lekarski
Hamuj± wydzielanie ¶linyBieluñ dziêdzierzawa
Hamuj± wydzielanie potuBieluñ dziêdzierzawa
Hamuj± wydzielanie soku ¿o³±dkowegoBieluñ dziêdzierzawa
Kolka ¿ó³ciowaBieluñ dziêdzierzawa
Kolka JelitowaBieluñ dziêdzierzawa
Kolka nerkowaBieluñ dziêdzierzawa
ParasympatykolityczneBieluñ dziêdzierzawa
Pobudz wydzielanie ¿ó³ciArcydziêgiel litwor, Dziêgiel litwor
Bieluñ dziêdzierzawa
Czosnek nied¼wiedzi
Rozszerzaj± ¼renicê okaBieluñ dziêdzierzawa
Rozszerzaj± oskrzelaBieluñ dziêdzierzawa

Zwizki roliny


Alkaloidy atropinaBieluñ dziêdzierzawa
Alkaloidy skopolaminaBieluñ dziêdzierzawa
Alkaloidy tropinowe-apoatropinaBieluñ dziêdzierzawa
Alkaloidy tropinowe-atropinaBieluñ dziêdzierzawa
Alkaloidy tropinowe-beladoninaBieluñ dziêdzierzawa
Alkaloidy tropinowe-hioscyaminaBieluñ dziêdzierzawa
Alkaloidy tropinowe-skopolaminaBieluñ dziêdzierzawa
FlawonoidyArnika górska, kupalnik górski
Babka lancetowata, babka w±skolistna
Babka zwyczajna, babka wiêksza
Bieluñ dziêdzierzawa
Bodziszek cuchn±cy
Kokornak powojnikowy
Grzybieñ bia³y
Fio³ek trójbarwny
Chmiel zwyczajny
Fio³ek wonny
Podbia³ pospolity
Fenku³ w³oski(koper w³oski)
Farbownik lekarski
Czy¶cica storzyszek
Barwinek pospolity
Bez czarny
Bobrek trójlistkowy
Brzoza brodawkowata
Brzoza omszona
Mak lekarski
GarbnikiBabka lancetowata, babka w±skolistna
Babka zwyczajna, babka wiêksza
Bagno zwyczajne
Biedrzeniec mniejszy
Bieluñ dziêdzierzawa
Bodziszek cuchn±cy
Fio³ek trójbarwny
Gorysz pagórkowaty
Chmiel zwyczajny
Dziewiêæsi³ bez³odygowy
Podbia³ pospolity
Bez czarny
Bez hebd
Dziewiêæsi³ pop³ocholistny
Bobrek trójlistkowy
Brzoza brodawkowata
Brzoza omszona
Ciemiê¿yca bia³a

RODZINA Solanaceae (psiankowate) -ilo 4
Solanum nigrum(Psianka czarna),
Datura stramonium(Bieluñ dziêdzierzawa),
Solanum dulcamara(Psianka s³odkogórz),
Nicotiana tabacum(Tytoñ szlachetny),